أحمد بن حامد كرمانى
43
عقد العلى للموقف الأعلى ( ضميمه رساله صلاح الصحاح فى طب ) ( فارسى )
الرساله الموسومه به صلاح الصحاح فى طب بعد از حمد و سپاس بارى تعالى ، كه بيافريد به حكمت و بهپرورديد به نعمت ، و درود برسيد انبياء محمد مصطفى ( ص ) - كه دليل گمراهان و شفيع بر گناهان است ، و بر جمله اهل بيت و اصحاب او . چنين گويد ، مؤلف اين كتاب ، صدر امام ، مرحوم افضل الملة و الدين الكرمانى - كه اگرچه انواع علوم بسيارست و اصناف معلومات بىشمار - باز آوردهاند كه : العلم علمان ، [ علم الابدان ] « 1 » و علم الاديان . علم ابدان علم طب است و علم اديان علم معرفت شريعت ، غرض از اين تخصيص آنست كه راحت دنيا از عمر به واسطهء صحت است ، و آن را بر علم طب و شناختن اسباب آن نگاه توان داشت . [ 2 ] و خلاص آخرت و رسيدن بنعيم ابد به اقامت شرايط و احكام دين و آن را به تحصيل علم شرع بهدست توان آورد ، پس بر هركس واجبست كه از علم و دين چندان حاصل كند كه احكام شرايع عبادات و معاملات بداند ، و از علم طب چندان بياميزد « 2 » كه اگر معالجت بيمارى نتواند كرد بارى صحت خويش نگاه تواند داشت . و حفظ صحت يك نيمه از جزو عملست از علم و نيمهء ديگر علاج بيماران است . و كتب متقدمان و متأخران كه به تازى و فارسى كردهاند بهر دو نوع مشتمل است اما بازجستن حفظ صحت [ و ] مفرد كردن آن كتب بر هركس دشوار بود . نديدهايم كه در حفظ مفرد تصنيفى پارسى كرده باشند [ 3 ] كه لايق مجلس بزرگان باشد و از آن فايده گرفته باشند . به اين معنى استحازت كرديم به حق
--> ( 1 ) - در اصل افتاده است . به قياس تصحيح شد . ( 2 ) - به جاى : بياموزد